همزمان با افزایش هزینه های تحصیلی در کشورهای اروپایی و گاه پولی شدن دانشگاههایی که تا قبل از سال2011 رایگان بودند و بالاخره نوسانات ارزی اخیر در بازار نقل و انتقال ارز ، برخی از دانشجویان خارج از کشور تصمیم مهمی گرفته اند.
البته این تصمیم که انتقال به دانشگاههای داخل کشور است توام با تسهیلاتی بود که وزارت علوم در نظر گرفت.
بر اين اساس ، شرايط عمومي انتقال اين دانشجويان به داخل كشور، معتبر بودن دانشگاه مبدأ از نظر اداره كل امور دانش آموختگان وزارت علوم است و انتقال از ديگر دانشگاههاي خارجي كه مورد تأييد وزارت ذيصلاح آن كشور باشد.
نداشتن منع قانوني براي ادامه تحصيل از نظر مقررات آموزشي وزارت و خدمت وظيفه عمومي، نداشتن بيش از يك سال وقفه تحصيلي در زمان تسليم تقاضا و دارابودن مدارك تحصيلي مقاطع قبلي مورد تأييد مراجع ذيصلاح از ديگر شرايط اين انتقال است.
در صورتي كه مدارك تحصيلي مقاطع قبلي در خارج از كشور اخذ شده باشند، مدارك ديپلم و پيشدانشگاهي بايد توسط وزارت آموزش و پرورش تأييد و مدارك مقاطع بالاتر بايد توسط اداره كل امور دانشآموختگان وزارت ارزشيابي گردد.
متقاضيان ميبايست مؤسسههاي را براي انتقال پيشنهاد كنند كه رشته تحصيلي آنان در همان مقطع تحصيلي در آن مؤسسه وجود داشته باشد و متناسب با وضعيت تحصيلي (معدل و محل اخذ مدارك تحصيلي مقاطع قبلي، معدل و تعداد واحدهاي گذرانده در دانشگاه مبدأ) و همچنين سطح دانشگاه مبدأ و جزو نزديكترين مؤسسهها به محل سكونت دائمي (خود يا والدين) در داخل كشور باشد.
همچنين متقاضيان انتقال دورههاي كارشناسي ارشد و دكتري در صورت داشتن پذيرش از مؤسسات داخل در اولويت انتقال خواهند بود.
اما به تازگی اعلام شد دانشجویان ایرانی شاغل به تحصیل در خارج کشور برای انتقال به دانشگاههای داخل به گفته مدیرکل امور دانشجویان داخل وزارت علوم، میتوانند برای ارائه درخواست خود به طور مستقیم به دانشگاهها مراجعه کنند.
مجتبی بذرافشان درباره مهلت دانشجویان ایرانی شاغل به تحصیل در خارج کشور برای ارائه درخواست جهت انتقال به دانشگاههای داخل گفت:« آئیننامه انتقال از دانشگاههای خارج به دانشگاههای داخل کشور مهلت زمانی را برای ارائه درخواست از سوی متقاضیان تعیین نکرده است.»
مدیرکل امور دانشجویان داخل وزارت علوم در پاسخ به اینکه بررسی درخواست دانشجویان متقاضی انتقال از خارج به داخل چه مدت طول میکشد، گفت: «اگر در اواسط ترم درخواست انتقال را ارائه کنند، ترم بعدی میتوانند سر کلاس حاضر شوند.»
بذرافشان درباره تعداد دانشجویان ایرانی متقاضی انتقال از دانشگاههای خارج به دانشگاههای داخل که از زمان ابلاغ جدیدترین آئیننامه مربوطه، درخواست انتقال داشتهاند نیز گفت:« فعلااطلاعاتی درباره تعداد متقاضیان نداریم.»
وی با بیان اینکه دانشجویان متقاضی انتقال از خارج به داخل مستقیم به دانشگاهها مراجعه میکنند گفت:« طی مکاتبهای از دانشگاهها خواستهایم که آمار دانشجویانی که تا سال 89 انتقالشان از دانشگاههای خارج به داخل نهایی شده است را ارائه کنند.»
اما نکته اصلی این نقل و انتقال ارتباط آن با ظرفیت پذیرش دانشگاهها و شهریه قابل دریافت از دانشجویان انتقالی است آیا این دانشجویان باید منتظر اجرایی شدن مصوبه پذیرش دانشجویان پولی باشند تا بتوانند از دانشگاههای دولتی پذیرش بگیرند یا اینکه تنها راه ورود آنها به موسسات غیر دولتی است؟
در این زمینه طبق اطلاعیه وزارت علوم شهریه دانشجو در صورت انتقال به موسسه های دولتی در مقاطع کاردانی و کارشناسی (پیوسته و ناپیوسته) به میزان حداکثر تا دو برابر شهریه نوبت دوم و در مقطع کارشناسی ارشد تا 5/1 برابر شهریه نوبت دوم خواهد بود.
شهریه دانشجو در صورت انتقال به موسسه های غیرانتفاعی - غیردولتی در مقاطع کاردانی و کارشناسی (پیوسته و ناپیوسته) به میزان حداکثر تا دو برابر شهریه دانشجویان پذیرفته شده از طریق آزمون سراسری ودر مقطع کارشناسی ارشد به میزان حداکثر تا 5/1 برابر شهریه دانشجویان ورودی آزمون سراسری خواهد بود.
شهریه دانشجو در مقطع دکتری براساس مصوبه هیئت امناء موسسه پذیرنده خواهد بود.
حال باید دید این تسهیلات می تواند دانشجویان را به داخل کشور متمایل کند و یا هنوز اولویت برخی تحصیل به هر قیمتی در خارج از کشور است.